Nếu từng tìm hiểu về Cognac, bạn chắc hẳn đã bắt gặp những ký hiệu như VS, VSOP hay XO trên nhãn chai. Nhiều người cho rằng đây chỉ là tên gọi của từng dòng sản phẩm, nhưng thực tế chúng là hệ thống phân hạng chính thức, phản ánh thời gian trưởng thành của Cognac trước khi được đóng chai. Cùng tìm hiểu chi tiết hơn trong bài viết dưới đây.
VS là viết tắt của Very Special. Đây là cấp phân hạng trẻ nhất của Cognac. Theo quy định hiện hành, eau-de-vie trẻ nhất trong chai phải được ủ ít nhất 2 năm trong thùng gỗ sồi Pháp trước khi đem đi pha trộn và đóng chai.
Do thời gian trưởng thành còn khá ngắn, Cognac VS thường giữ được nhiều đặc tính của rượu mới chưng cất. Hương thơm nổi bật là trái cây tươi như nho, táo xanh, lê, cam quýt kết hợp với hương hoa trắng và gỗ sồi nhẹ. Khi thưởng thức, rượu mang cảm giác tươi sáng, sống động và có chút cay nồng đặc trưng.
Chính vì phong cách trẻ trung và giá thành dễ tiếp cận, VS thường được sử dụng để pha cocktail như Sidecar, French Connection hoặc đơn giản là dùng cùng đá viên. Đây cũng là lựa chọn phù hợp cho những người mới bắt đầu làm quen với Cognac.
VSOP là viết tắt của Very Superior Old Pale. Theo quy định của BNIC, eau-de-vie trẻ nhất trong chai phải được ủ tối thiểu 4 năm. Trên thực tế, nhiều nhà Cognac nổi tiếng thường sử dụng những eau-de-vie có tuổi từ 6 đến 10 năm để tạo nên các dòng VSOP của mình.
Sau nhiều năm nằm trong thùng gỗ sồi Limousin hoặc Tronçais, Cognac VSOP bắt đầu xuất hiện các tầng hương đặc trưng như vanilla, caramel, mật ong, hạnh nhân, quế, trái cây khô và gỗ sồi. Cảm giác cồn trở nên mềm mại hơn, hậu vị kéo dài và cấu trúc rượu cũng tròn trịa hơn đáng kể so với VS.
XO là viết tắt của Extra Old và là một trong những phân hạng nổi tiếng nhất của Cognac.
Ít người biết rằng tiêu chuẩn của XO đã thay đổi theo thời gian. Trước năm 2018, eau-de-vie trẻ nhất chỉ cần được ủ 6 năm là đủ điều kiện ghi XO. Tuy nhiên, từ tháng 4 năm 2018, BNIC chính thức nâng quy định này lên ít nhất 10 năm, phản ánh đúng chất lượng của các dòng Cognac cao cấp hiện nay.
Nhờ thời gian trưởng thành dài hơn, Cognac XO phát triển nhiều tầng hương rất phức tạp. Ngoài vanilla và caramel, người thưởng thức còn có thể cảm nhận hương chocolate đen, thuốc lá, da thuộc, gỗ tuyết tùng, quả sung khô, cam kẹo, hạt dẻ và nhiều loại gia vị ngọt.
Điểm hấp dẫn nhất của XO nằm ở hậu vị. Sau khi nuốt, hương thơm vẫn lưu lại rất lâu trong khoang miệng và tiếp tục thay đổi theo thời gian. Đây là lý do các chuyên gia thường khuyên nên uống XO nguyên chất trong ly tulip hoặc ly snifter để cảm nhận đầy đủ các tầng hương.
Năm 2018, BNIC giới thiệu thêm một cấp phân hạng mới mang tên XXO (Extra Extra Old). Để được ghi XXO, eau-de-vie trẻ nhất phải được ủ ít nhất 14 năm trong thùng gỗ sồi.
Mặc dù chưa phổ biến như VSOP hay XO, XXO đang dần xuất hiện ở nhiều nhà Cognac lớn như Rémy Martin, Martell hay Camus nhằm phục vụ giới sưu tầm và những người yêu thích các dòng Cognac rất lâu năm.
Nếu mới bắt đầu tìm hiểu Cognac hoặc muốn pha cocktail, VS là lựa chọn hợp lý nhờ mức giá và hương vị dễ tiếp cận.
Nếu muốn thưởng thức nguyên chất trong những dịp đặc biệt hoặc tìm một chai Cognac có sự cân bằng giữa giá thành và chất lượng, VSOP là lựa chọn được nhiều chuyên gia khuyến nghị.
Trong khi đó, XO phù hợp với những người đã có kinh nghiệm thưởng thức rượu mạnh cao cấp và muốn khám phá chiều sâu của quá trình ủ kéo dài hàng chục năm. Điều quan trọng nhất không phải là chọn phân hạng cao nhất, mà là chọn loại Cognac phù hợp với khẩu vị và mục đích sử dụng của chính bạn.
Đừng quên khám phá trang tin tức của Rượu Tốt để biết thêm nhiều thông tin thú vị khác!
