Nhắc đến Fruit Brandy, nhiều người chỉ nghĩ đến Cherry Brandy hay Apple Brandy. Nhưng đó mới chỉ là điểm khởi đầu. Đằng sau hai cái tên quen thuộc ấy là cả một thế giới hương vị trải dài từ thanh mát, tinh tế đến đậm đà và đầy cá tính. Thay vì tìm hiểu Fruit Brandy qua tên gọi hay xuất xứ, hãy thử một cách tiếp cận gần gũi hơn: qua hương vị. Bởi mỗi loại trái cây sẽ dẫn bạn đến một "điểm đến" riêng trên bản đồ hương vị này.
Điểm thú vị nhất của Fruit Brandy là gần như không có hai chai nào giống nhau.
Nếu Cognac hay Armagnac chỉ xoay quanh nho, thì Fruit Brandy lại có thể được chưng cất từ rất nhiều loại trái cây khác nhau (táo, lê, mận, mơ,...) – và chỉ riêng điều đó đã đủ tạo nên sự khác biệt rõ rệt về mùi thơm, độ đậm, độ chua hay hậu vị.
Bên cạnh đó, hàm lượng đường tự nhiên, lượng axit, các hợp chất tạo hương kết hợp với kỹ thuật lên men, chưng cất và ủ trong thùng gỗ (hoặc không ủ) đều góp phần định hình phong cách cuối cùng của mỗi chai rượu.
Vì vậy, gần như không tồn tại một "chuẩn vị" chung cho Fruit Brandy. Và nếu bạn là một người mới, hãy bắt đầu từ những sắc thái dễ làm quen nhất, nơi trái cây vẫn giữ được nét tươi mới và rõ ràng trong từng ngụm rượu.
Kirsch là một trong những dòng eau-de-vie truyền thống, có nguồn gốc từ vùng Rừng Đen (Đức), Alsace (Pháp) và Thụy Sĩ. Được chưng cất trực tiếp từ anh đào lên men mà không bổ sung đường, nên thành phẩm thường trong suốt, mang hương anh đào rõ nét, thoảng chút hạnh nhân đặc trưng từ hạt và hậu vị khô, mạnh.
Đây là kiểu Fruit Brandy phù hợp với những ai thích phong cách cá tính rõ ràng ngay từ ngụm đầu.
Một số cái tên đáng thử: Schladerer, Ziegler (đều của Đức).
Nếu có loại Fruit Brandy nào khiến nhiều người bất ngờ vì sự "dịu dàng", đó là Pear Brandy.
Dòng rượu này còn được gọi là Eau-de-vie de Poire, thường được chưng cất từ giống lê Williams và mang hương thơm thanh khiết, vị khô nhưng mềm mại, kết hợp cùng hậu vị thanh.
Nhờ sự cân bằng đó, Pear Brandy thường được xem là một trong những lựa chọn dễ tiếp cận nhất đối với người mới khám phá Fruit Brandy.
Các hãng nổi tiếng gồm:
G.E. Massenez (Pháp)
Trimbach (Pháp)
Clear Creek Distillery (Mỹ)
Nếu hai điểm dừng đầu tiên gợi cảm giác của một khu vườn mùa xuân, thì chặng này sẽ mang đến những lớp hương giàu chiều sâu hơn.
Nếu có một loại Fruit Brandy gắn liền với văn hóa Trung và Đông Âu, đó chính là Plum Brandy hay Slivovitz. Loại rượu này dễ nhận biết bởi hương mận chín, chút hạnh nhân từ hạt và hậu vị cay ấm kéo dài, mang lại cấu trúc đậm đà và phức hợp hơn.
Tại Serbia, Plum Brandy được gọi là šljivovica. Vào năm 2022, tri thức và tập quán sản xuất, sử dụng šljivovica đã được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, minh chứng cho vai trò đặc biệt của nó trong đời sống địa phương.
Các thương hiệu tiêu biểu:
Rudolf Jelínek (Cộng hòa Séc)
Rakija iz Rakije (Serbia)
Zarić (Serbia)
Apple Brandy lại là ví dụ rõ nhất cho thấy chỉ một loại trái cây cũng có thể đem đến nhiều trải nghiệm thưởng thức khác hẳn nhau.
Khi không ủ gỗ: rượu giữ được hương táo tươi, vị trong trẻo, sắc nét và thiên về cảm nhận hương táo nguyên bản. Phong cách này thường thấy ở các dòng Apple Eau-de-vie của Pháp, Đức hay Thụy Sĩ.
Khi ủ trong thùng gỗ sồi: hương táo dần hòa quyện với vanilla, caramel, gia vị ngọt và gỗ sồi, tạo nên cấu trúc mềm mại và nhiều lớp hơn. Điển hình là Calvados của vùng Normandy (Pháp).
Một số hãng đáng chú ý có Christian Drouin (Pháp) và Laird & Company (Mỹ).
Quince Brandy hay còn gọi là dunjevača. Ít phổ biến hơn Cherry hay Apple, Quince Brandy lại là lựa chọn thú vị dành cho những ai muốn tìm kiếm điều mới mẻ.
Được chưng cất từ quả mộc qua, dòng rượu này thường mang hương hoa hồng, mật ong, vỏ cam chanh cùng chút gia vị nhẹ. Hương thơm khác biệt đến mức chỉ cần thử một lần là đủ để nhận ra giữa nhiều dòng Fruit Brandy khác.
Các nhà sản xuất phổ biến:
Etter Quince Eau-de-Vie (Thụy Sĩ)
Distillerie Metté Quince Eau de Vie (Pháp)
G. Miclo Eau de Vie de Coing (Pháp)
Tuy nhiên, năm loại trái cây trên chỉ là một phần của thế giới Fruit Brandy rộng lớn. Ngoài ra, còn có mơ (Apricot), mận Mirabelle, mâm xôi (Raspberry), mận Damson và rất nhiều loại trái cây địa phương khác, mỗi loại đều mang một dấu ấn riêng.
Quan trọng hơn, phong vị cuối cùng của chai rượu không chỉ được quyết định bởi nguyên liệu, mà còn chịu ảnh hưởng từ cách chưng cất, thời điểm thu hoạch, và quá trình ủ. Chính vì vậy, cùng là Fruit Brandy nhưng mỗi lần thưởng thức đều có thể là một trải nghiệm mới.
Giữa rất nhiều lựa chọn như vậy, câu hỏi mà người mới thường băn khoăn là: nên bắt đầu từ loại nào? Và liệu trái cây càng nổi tiếng thì rượu làm từ nó có càng ngon?
Câu trả lời là KHÔNG! Sự nổi tiếng không đồng nghĩa với việc phù hợp khẩu vị của bạn. Cherry rất nổi tiếng nhưng khá mạnh và khô nên không phải ai cũng dễ làm quen được với sắc thái của nó, trong khi Pear Brandy lại mềm mại và dễ uống hơn với nhiều người mới.
Điều quan trọng là: Không có loại nào ngon hơn tuyệt đối, chỉ có loại phù hợp với sở thích của từng người.
Vì vậy, nếu chưa biết nên bắt đầu từ đâu, hãy thử chọn theo sở thích hương vị của mình:
Thích tươi mát → Cherry (Kirsch), Pear
Thích cân bằng → Apple, đặc biệt là các dòng được ủ gỗ
Thích đậm đà → Plum
Thích khám phá → Quince, Apricot, Mirabelle, hoặc Raspberry
Thay vì cố tìm "chai ngon nhất", hãy tìm chai khiến bạn muốn rót thêm một ly nữa.
Fruit Brandy hấp dẫn bởi nó không bị giới hạn trong một loại trái cây hay một phong cách duy nhất. Chỉ cần thay đổi nguyên liệu, người thưởng thức đã bước sang một "điểm đến" mới: từ sự sắc nét của Kirsch, nét thanh lịch của Pear, chiều sâu của Plum đến những hương thơm độc đáo từ Quince hay Apricot.
Có lẽ vì vậy, cách thú vị nhất để khám phá Fruit Brandy là hãy lắng nghe chính khẩu vị của mình. Biết đâu, lần ghé thăm tiếp theo tại Rượu Tốt sẽ là lúc bạn tìm thấy "điểm đến" hợp khẩu vị của riêng mình.
